Kort nieuws Nederland: Sociale partners praten weer; Box 3; Twee maal Van Weel; Koloniaal verleden Oranjes
[update 3 oktober 11.00]
Catshuisgesprek sociale partners
Aanstaande woensdag zitten de vakbonden en werkgevers voor het eerst sinds maanden weer met het kabinet aan tafel over de toekomst van de sociale zekerheid. Uitgenodigd zijn VNO-NCW, MKB-Nederland, LTO, FNV, CNV en VCP. Namens het kabinet komen premier Jetten en de drie meestbetrokken ministers: Vijlbrief (Sociale Zaken), Aartsen (Werk en Participatie) en Herbert (Economische Zaken). Nu de voorgenomen versoberingen van de WW, de afschaffing van tegemoetkoming voor arbeidsongeschikten en bezuinigingen op de WIA (IVA) van de baan zijn is er reëel uitzicht op een door kabinet en polder gewenst sociaal akkoord. Alle partijen erkennen intussen dat er problemen opgelost moeten worden, vooral bij de WIA. Daar stromen jaarlijks zo'n 60.000 mensen in, vaak jongeren en vrouwen met psychische problemen.
Begroting: box 3
Vanaf 2028 zou belasting worden geheven over daadwerkelijk gerealiseerde vermogenswinst. Dat slaat de eerste jaren een gat van meer dan 10 miljard euro in de begroting, dat deels bij bv-ondernemers in box 2 moet worden gehaald. Het pakket van afgelopen dinsdag legde aanvankelijk ook een deel van de kosten bij kleine spaarders. Het kabinet wilde het heffingsvrij vermogen in 2027 verlagen naar €30.846 per persoon, wat ongeveer 850.000 extra mensen zou raken.
Na felle kritiek van de Tweede Kamer en ook van VVD en CDA moest minister Heinen tijdens de Financiële Beschouwingen bakzeil halen. Hij heeft dit omstreden voorstel voor kleine spaarders inmiddels volledig geschrapt. De dekking om het gat dat hierdoor ontstaat te dichten ontbreekt nog. De partijen zijn diep verdeeld: VVD, CDA, JA21, SGP en CU willen extra belasting bij grootaandeelhouders ophalen, terwijl de progressieve partijen het bij vermogenden en bedrijfswinsten willen halen. Een meerderheid heeft het kabinet nog niet.
[Erratum: In de eerdere versie stond dat Heinen zei 'bereid te zijn de grens aan te passen', maar Heinen heeft inmiddels officieel bevestigd dat het specifieke voorstel om de vrijstelling te verlagen definitief is geschrapt.]
Van Weel en de Rekenkamer
Justitieminister Van Weel heeft excuses aangeboden voor opmerkingen over een Rekenkamer-rapport over ernstige misdrijven waar justitie niet achteraan ging. Hij erkende in een spoeddebat dat hij de Kamer op het verkeerde been heeft gezet over 10.000 aangiften. Een PVV-motie van wantrouwen werd alleen door FvD gesteund en haalde geen meerderheid. Volgens het Nederlands Dagblad liet het debat zien hoe fragiel de positie van ministers in dit minderheidskabinet is.
Bolle Jos
Van Weel zei donderdag dat de Europese steun aan Sierra Leone is beëindigd vanwege de onwil van het land om Bolle Jos uit te leveren. Het gaat om 18 miljoen euro voor dit jaar. In Brussel viel dat verkeerd: de uitlevering is niet als voorwaarde in de contractuele afspraken over de begrotingssteun opgenomen. Eurocommissaris Brunner legt geen direct verband tussen het stopzetten van het geld en de uitlevering. Van Weel houdt vast aan zijn verhaal en kiest voor een directe confrontatie met Sierra Leone. Dat land beschuldigt Nederland van neo-kolonialisme.
Onderzoek koloniaal verleden Oranjes en reactie Koning
Koning Willem-Alexander heeft deze week officieel een grootschalige onafhankelijke onderzoek in ontvangst genomen naar de rol van het Koninklijk Huis in de koloniale geschiedenis. Het onderzoek belicht de diepe betrokkenheid en de financiële winsten van de Oranjes bij de Nederlandse koloniale expansie en slavernij. Dit rapport vormt een belangrijk nieuw hoofdstuk in de maatschappelijke discussie over het historische slavernijverleden. Het boven dit artikel afgebeelde middenpaneel van de historische Gouden Koets is een van de zaken die manifest getuigen van Nederlandse en Koninklijke verwevenheid met het koloniaal verleden.
De Koning gaf in een verklaring als reactie: 'Voor mij is uw onderzoek met zijn ongemakkelijke uitkomsten een extra stimulans om mijn volle krachten te blijven geven aan wat ik bij mijn inhuldiging heb gezworen. Namelijk om de vrijheid en de rechten van alle Nederlanders en alle ingezetenen te beschermen.'
.gif)
