Zwitserland houdt referendum over bevolkingsmaximum van 10 miljoen
Zwitserland staat op 14 juni voor een scherp verdeeld referendum over een voorstel van de rechts-populistische Zwitserse Volkspartij (SVP) om de bevolking te begrenzen op maximaal tien miljoen inwoners. De zogeheten “Nachhaltigkeitsinitiative” moet in de grondwet vastleggen dat de permanente bevolking vóór 2050 niet boven die grens mag stijgen. Is dat toch het geval, dan moet de regering draconische maatregelen nemen om de groei te stoppen — inclusief een vrijwel totale inperking van nieuwe arbeidsmigratie en, uiteindelijk, het beëindigen van het vrij verkeer van personen met de Europese Unie.
10 miljoen rond 2034
De bevolking van Zwitserland bedraagt momenteel circa 9,1 miljoen, en ligt op koers om tegen 2034 of eerder de tien-miljoen-grens te bereiken. Zodra de 9,5 miljoen wordt overschreden, zouden volgens het SVP-plan de deur dichtgaan voor asielzoekers, gezinshereniging en nieuwe verblijfsvergunningen. Pas ná acceptatie van de grens zijn uitzonderingen denkbaar, stellen voorstanders van het plan.
Vermeende “bevolkingsexplosie”
De SVP voert campagne onder het motto dat Zwitserland lijdt aan een “bevolkingsexplosie” die infrastructuur, huisvesting en openbare diensten onder druk zet, en de kwaliteit van leven vermindert. De partij stelt dat de ongecontroleerde instroom de sociale zekerheid, natuur en renteniveaus in gevaar brengt en dat alleen een constitutionele limiet duurzame stabiliteit kan garanderen.
Tegenstanders uit brede politieke en economische kringen waarschuwen dat het plan desastreuze gevolgen kan hebben. Toonaangevende werkgeversorganisaties, zoals Economiesuisse en de Zwitserse werkgeversvereniging, noemen het voorstel een “chaos-initiatief” dat de economie zou verstikken door de arbeidsmigratie — waarop veel sectoren zwaar leunen — vrijwel volledig af te knijpen. De zorg is dat zonder buitenlandse werknemers de gezondheidszorg, bouw, horeca en andere cruciale segmenten kampen met personeelstekorten.
Relatie met EU op het spel
Ook de relaties met de EU staan op het spel. Hoewel Zwitserland geen lid is van de EU, is het via meer dan 120 bilaterale verdragen nauw met de Unie verweven. De initiatieftekst koppelt het bereiken van de bovengrens aan de verplichting om internationale verdragen aan te passen of te beëindigen, waaronder het vrij-verkeer-akkoord met de EU — een hoeksteen van de Zwitserse economie en toegang tot de interne markt. Critici wijzen erop dat een uitstap uit dergelijke afspraken niet alleen de handel onder druk zet, maar ook andere bilaterale verdragen kan bedreigen.
Uitkomst onzeker
Parlement, regering en grote delen van het bedrijfsleven adviseren kiezers om tegen te stemmen. Toch tonen recente peilingen een nauwe verdeeldheid onder de bevolking, met circa 48 % die zich vóór het plan zou uitspreken, wat de kans op een verrassende uitkomst vergroot.
.gif)
