Waarom vrouwen vaker naar de dokter gaan, maar wel ouder worden
In 2025 zei 26 procent van de vrouwen dat ze hun gezondheid niet goed vinden, tegen 21 procent van de mannen. Vrouwen hebben ongeveer vier keer zoveel als mannen te maken met onvrijwillig urineverlies. Migraine, darmstoornissen, gewrichtsontsteking en gewrichtsslijtage komen bij vrouwen ongeveer twee keer zo vaak voor. Dit meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van nieuwe cijfers uit de Gezondheidsenquête 2025.
Jaarlijks worden in Nederland meer jongetjes dan meisjes geboren. Mannen overlijden gemiddeld op jongere leeftijd dan vrouwen. Tot ongeveer veertig jaar zijn er wat meer mannen dan vrouwen, daarna is de verhouding tussen het aantal mannen en vrouwen vrijwel gelijk, en vanaf ongeveer zestig jaar zijn vrouwen juist in de meerderheid. Dit verschil loopt op met de leeftijd. |
Van de vrouwen geeft 18 procent aan in de afgelopen twaalf maanden last te hebben gehad van migraine. Voor mannen is dit 8 procent. 10 procent van de vrouwen heeft onvrijwillig urineverlies, tegen 3 procent van de mannen.
Langdurige aandoeningen in 2025 . Diagram CBS
Sommige langdurige aandoeningen komen juist meer voor onder mannen. Dat geldt met name voor hart- en vaatziekten. Zo heeft 4 procent van de mannen van 12 jaar of ouder ooit een hartinfarct gehad, tegen 2 procent van de vrouwen.
1 op de 3 vrouwen beperkt door gezondheidsproblemen
Vrouwen voelen zich vaker dan mannen beperkt door gezondheidsproblemen. 35 procent van de vrouwen zegt zich beperkt te voelen in activiteiten die ze doorgaans doen, tegen 27 procent van de mannen. Het verschil betreft niet-ernstige beperkingen; ernstige beperkingen komen evenveel voor onder vrouwen als onder mannen.
Gezondheid en beperkingen . Diagram CBS
Vrouwen minder gezond dan mannelijke leeftijdsgenoten
Vrouwen hebben vaker gezondheidsproblemen dan mannen. Ook zijn ze gemiddeld iets ouder. Maar ook binnen dezelfde leeftijdsgroep zijn vrouwen doorgaans minder gezond dan mannen.
Evenveel vrouwen als mannen tot 25 jaar zeggen dat hun gezondheid over het algemeen goed of zeer goed is. Op hogere leeftijd zijn er wel verschillen: van de vrouwen van 45 tot 65 jaar zegt 34 procent dat ze hun gezondheid niet goed vinden, tegen27 procent van hun mannelijke leeftijdsgenoten.
Van de vrouwen heeft 47 procent te maken met angst- of depressiegevoelens tegen36 procent van de mannen. Vrouwen hebben hiermee op alle leeftijden vaker te maken.
Vooral 25- tot 45-jarige vrouwen hebben vaker een beperking door hun gezondheid.29 procent van de vrouwen tegen 19 procent van de mannen.
Hoe vrouwen toch ouder worden
Een redelijk recente grootschalige studie in The Lancet Public Health laat zien dat de aard van de ziektes tussen mannen en vrouwen heel anders verdeeld is. Mannen worden vaker getroffen door fatale aandoeningen die vaak leiden tot vroege sterfte, zoals hartinfarcten, longziekten, leveraandoeningen en complicaties door infecties. Vrouwen daarentegen worden vaker getroffen door chronische aandoeningen die weliswaar leiden tot ziekteverzuim, maar niet direct tot de dood. Voorbeelden hiervan zijn migraine, gewrichtsslijtage (artrose), darmstoornissen en depressie- en angstgevoelens.
Naast biologie speelt de psychologie en cultuur een enorme rol in waarom de cijfers van het doktersbezoek zo verschillen: Vrouwen zijn over het algemeen proactiever als het gaat om hun gezondheid. Ze trekken sneller aan de bel bij klachten, luisteren beter naar signalen van hun lichaam en nemen preventieve zorg serieuzer. Mannen hebben daarentegen vaker de neiging om symptomen te negeren, stoer te doen ("het gaat wel over") of een doktersbezoek uit te stellen.
Ingebouwde voordelen
Vrouwen hebben diep in hun biologie een aantal 'ingebouwde' voordelen die hen beschermen tegen vroege sterfte. Dit komt ten eerste door hun genetische vangnet: omdat vrouwen twee X-chromosomen hebben, kan het ene chromosoom eventuele defecten op het andere compenseren, terwijl mannen die reservekopie missen. Daarnaast biedt het vrouwelijke hormoon oestrogeen een natuurlijke bescherming door de bloedvaten elastisch te houden en te zorgen voor een gunstiger cholesterolgehalte, een voordeel dat standhoudt tot de menopauze. Tot slot hebben vrouwen over het algemeen een actiever immuunsysteem, waardoor ze infecties en virussen biologisch gezien efficiënter afweren dan mannen.
Meer info: PubMed Central (NIH); American Heart Association; PubMed
.gif)
