zaterdag 10 april 2021

webZine over stad, cultuur
en wereld

Waar de verkiezingen eigenlijk over gaan: Doorrekening verkiezingsprogramma's CPB en PBL

7 maart 2021 (een van onze medewerkers)

Het Centraal Planbureau (CPB) en het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL)  hebben vanochtend de resultaten van de doorrekening van de verkiezingsprogramma’s van tien politieke partijen gepresenteerd. De publicatie ‘Keuzes in Kaart 2022-2025’ biedt een overzicht van de mogelijke financiële en de economische gevolgen van de beleidskeuzes van de partijen voor de komende jaren.

Impulsen voor economie, (lichte) vermindering inkomensverschillen 

CPB-directeur Pieter Hasekamp: “Er zijn grote verschuivingen zichtbaar. Een aantal partijen kiest voor ingrijpende stelselherzieningen, vaak gericht op het omvormen van het toeslagenstelsel. Vrijwel alle partijen vergroten de overheidsuitgaven en geven een impuls aan de economie. Daarnaast zien we dat alle partijen de lasten voor bedrijven verhogen en dat de meeste partijen financiële lasten verschuiven naar toekomstige generaties.” Dat laatste is overigens een eigenschap van heel veel lange termijnschulden, dus een zekere mate van framing zit daar wel bij.

Alle doorgerekende partijen behalve VVD en SGP, streven er naar de verschillen in inkomensverschillen te verkleinen. De mate waarin verschilt met de politieke kleur. Meer naar links zie je meer vermindering van de verschillen. Daarin wordt merendeels een trend gevolgd die in Nederland ook al is ingezet was met kritiek op de bonuscultuur van bankiers. Intussen vindt, na jarenlange weerstand, ook de VVD een verhoging van het minimumloon nuttig.

De hele presentatie is hier te zien:

Niet alle partijen willen doorgerekend worden

De afbeelding met de potloden toont welke partijen doorgerekend konden worden. De extreemconservatieve partijen waaronder de PVV en de splinterkandidaten stelden geen gegevens beschikbaar. De VVD stelde wel gegevens beschikbaar voor het CPB maar niet voor het PBL ook omdat deze laatste kernenergie niet meeneemt in haar berekeningen aangaande milieu en klimaateffecten.  

Ook hebben de doorrekeningen hun beperkingen. Veel van de vooruitzichten van de Nederlandse economie en daarmee bijvoorbeeld de belastinginkomsten en hoogte van staatsschuld zijn afhankelijk van factoren buiten Nederland. Dat geldt bijvoorbeeld ook voor de hoogte van de rente, maar ook de rendementen van onderwijs, waar veel in geinvesteerd wordt, worden voor een groot deel pas veel langere termijn zichtbaar. Hetzelfde geldt feitelijk voor investeringen in het milieu en klimaat maar daar liggen anders dan bij onderwijs overkoepende internationale afspraken aan ten grondslag. 

De toekomst: zo goed als vroeger of mooier dan ooit?  

Of u het leuk of niet deze verkiezingen gaan over de toekomst. Die kent niemand maar iedereeen anticipeert erop. Zowel rechts -terug naar hoe mooi het was - als links - vooruit naar hoe mooi het wordt. 

Zoals gezegd belangrijk is hoe al dat deels geleende geld besteed gaat worden. Je zou kunnen zeggen dat de verkiezingen daar voor een belangrijkdeel over gaan. Zetten we een -deels virtueel- hek om Nederland en leveren we daar wat internationale goodwill voor in of houden we vast aan een zo open mogelijke samenleving? Laten we het klimaat aan zijn lot over omdat we er toch niets aan zouden kunnen doen en omdat 'gewone mensen' geld kost of kunnen we wel degelijk actie ondernemen en zetten we alles op alles, voor onszelf en voor de na ons komende generaties? Dat soort keuzen. En ook onderwijs en zorg gaan heel erg over wat na ons komt. Niemand kan de toekomst voorzien maar iedereen doet het. Daar helpen die doorrekeningen van CPB en PBL. Ze maken de uitzichten op de toekomst weer wat transparanter. En wie terug wil naar vroeger denkt vaak dat zij/hij  de uitkomst al weet. Die hoeft dan zoals bij PVV en FvD niet doorgerekend te worden.         

De hele publicatie ‘Keuzes in Kaart 2022-2025’ is hier te vinden.     

Zie ook:

Lees meer over:

Economie CPB PBL
Deel dit bericht met je vrienden!