zondag 1 november 2020

webZine over stad, cultuur
en wereld

Concert in tuin ateliergebouw Oranjeboomstraat. Foto Ada van Dijk

Groot Rotterdams Atelierweekend toont verborgen rijkdommen stad

29 september 2020 (door Ada van Dijk)

Het Groot Rotterdams Atelier Weekend is georganiseerd omdat het virus ‘alles’ maakt. Voor toeschouwers die een of meer van de veertig Rotterdamse locaties bezochten, viel er een hoop te genieten. Er was veel moois te zien maar zo op het oog nauwelijks werk dat inging op social distancing en de verplichte mondkapjes. Het dagelijks leven in lockdown heeft voor veel van de meer dan 300 deelnemende kunstenaars tot prachtig nieuw werk geleid. 

Overschilderingen

Anna Ramsair bleef de eerste tijd thuis en maakte simpelweg een tekening per dag van haar interieur. Ze nam de tekeningen mee naar haar atelier en ze beslaan nu een volledige wand. Het is een prachtige serie geworden.

In een hoek van haar atelier ligt in een kist een Times World Atlas 2000 op tafel. Pagina voor pagina krijgen alle kaarten van de wereld een herinterpretatie. Maar dat is niet haar kijk op hoe het virus pagina voor pagina de wereld übermahlt, overschildert, zoals dat heet op zijn Duits.

Anna Ramsair: Denemarken (links), Spitsbergen (rechts) Foto AvD 

Barbara Witteveen stapte over van het driedimensionale werk van de laatste jaren naar het bonte leven dat zich afspeelt in het menselijk lichaam. Jeroen Kuster maakt een groot overzicht van alle bomen waar hij een portret van begon in de buitenlucht en in de regenvrije ruimte van zijn atelier verder aan werkt. Hij noteert op de achterzijde de exacte lengte en breedtegraad waar iedere boom staat. Daar gaat een vreemde magie van uit. Kan je die boom later terugvinden? Zou zo’n tekening de boom beschermen tegen bouwplannen en ander stedelijke geweld? Zijn solitaire stadsbomen staan los van de huidige ontwikkelingen en geheel los van de maatschappelijker veranderingen. Hoe ziet die boom er in het echt uit en wat is er te zien in plaats van de geïdealiseerde vergezichten en bloemen die hij in zijn atelier toevoegde? Dat zou een tekening, maar ook de serie kunnen verdiepen.

Broosheid en hardheid

Op Funda Baysal maakt het virus eveneens weinig indruk. Onverstoorbaar zet ze haar onderzoek voort naar de relatie tussen broosheid en hardheid in haar gegoten kleiobjecten. Om haar werk onder de aandacht te brengen verkoopt ze de vormen waar ze haar glazuren op uitprobeert. Ze zet er - op verzoek - een klein plantje dat ze betrekt van de onderzoekslocatie van de coöperatieve stadstuinwinkel Stek, aan de overzijde van de gang.

Keramische glazuurtesten van Funda Baysal Foto AvD

Geen sloop maar hergebruik

Het atelierweekend faciliteerde opvallend vaak een bezoek aan een voormalig schoolgebouw of industriële locatie. Deze gebouwen zijn afgeschreven maar al generaties lang een aanwinst voor de straat en de stad. Ik bedacht dat de gebouwen op zichzelf een rol moeten hebben gespeeld in de strategie van commercieel herontwikkelen. Over de jaren hebben de hoge ruimtes en architectonische details het pleit iedere keer beslecht: dit mag (nu nog) niet gesloopt worden. Tegenwoordig is dat staand beleid. De gemeente verkoopt haar oude gebouwen liever voor herontwikkeling dan voor de sloop. Het voormalig ateliergebouw aan de Schoonebergerweg wordt niet gesloopt maar verkocht en ook de school op de Zwederstraat wordt omgebouwd naar woningen.  

Open en kleinschalig: Wijkpaleis

Het Wijkpaleis aan de ‘s Gravendijkwal zit ook een voormalig schoolgebouw maar hier is naast het faciliteren van ateliers ook de onderlinge samenwerking en een buurtfunctie op de agenda gezet. Inwendig is het gebouw op de schop gegaan, en op de begane grond is een keuken met een centrale ruimte opgezet voor cursussen en bijeenkomsten. In de hal staan een zestal naaimachines, bedoeld om in de toekomst op kleinschalige manier kennis over naaien, kleding en mode te bevorderen. Op de eerste etage kan je alles te weten komen over planten bij coöperatie De Stek, je muzikale doelen bespreken en wellicht bereiken in de huiselijke pianostudio van componist Andreas Kunstein en binnenwaaien bij keramiste Funda, die je spontaan alles vertelt over het werken vanuit de ambachtelijke fundamenten naar nieuwe betekenissen in keramiek en glazuur.

Rotterdammers verleiden hùn stad te kennen

Met een ontwikkeling zoals te zien is in het Wijkpaleis komt een leven lang leren tot leven. Iedereen zou kennis moeten maken met deze lokale ondernemers, en leren begrijpen welke impact al die eigenwijze individuen hebben op je dagelijkse leven. Het opengooien van ateliers en werkplaatsen is daarin belangrijk en inspirerend. Het siert de organisatoren en de financier van het evenement dat zij juist in deze fase van de pandemie een daad wilden stellen om Rotterdammers te verlokken om hun huis uit te komen en te ervaren wat de stad en mogelijk hun wijk nog meer te bieden naast wonen, parkeren en de doordeweekse boodschappen.

Troost bij nieuwe lockdown

Als ons in de nabije toekomst opnieuw gevraagd wordt ons sociale leven te beperken kan dat met de wetenschap dat mensen die op een steenworp afstand zitten, gewoon door blijven werken aan het behoud van vakmanschap en hun persoonlijke oeuvre. Zij blijven dromen omzetten in daden. Opdat wij, als we de deur weer uit kunnen daar opnieuw op bezoek kunnen gaan om met ze in gesprek te gaan en te zien en horen wat zij ontwikkeld hebben.   

Lees meer over:

Rotterdam Kunst beeldende kunst
Deel dit bericht met je vrienden!