zaterdag 4 december 2021

webMagazine over stad, cultuur
en wereld

Gemeenteraadsverkiezing 19 maart (2)

18 februari 2014 (Manuel Kneepkens)

(Wij nodigen politiek actieve Rotterdammers uit om op deze site hun licht te laten schijnen over de komende gemeenteraadsverkiezingen. Deze keer zoekt Rotterdammer Manuel Kneepkens, o.a. twaalf jaar (tot 2006) gemeenteraadslid voor de Stadspartij, zijn weg naar het stemhokje.)

Verkiezingen en hoe die te winnen

In mijn jeugd was in Heerlen de KVP (de Katholieke Volkspartij) oppermachtig. De KVP had daardoor in Heerlen jaar-in-jaar-uit, bij de verkiezingen het lijstnummer 1. Medio jaren vijftig kwam men te Heerlen op het lumineuze idee om wat de volgorde van de kieslijsten betrof… te loten.
De CPN - de Communistische Partij Nederland - lootte toen lijst 1!

Bij de verkiezingen won, geheel tegen de landelijke trend in (het was vlak na Hongarije en qua populariteit zat de CPN in Nederland op een dieptepunt) de CPN in Heerlen een zetel!

Manuel Kneepkens

Hoe was dat in godsnaam mogelijk? Wel, in godsnaam dus! Want de KVP placht op verkiezingsdag met taxi’s alle kloosterlingen op te halen. Limburg was toen nog heel katholiek en die paters en nonnen hadden allemaal op lijst 1 gestemd! Zonder te bemerken dat ditmaal achter lijst 1 ‘de goddeloze communisten’ schuil gingen, waartegen hun toenmalige paus Pius XII zo hevig tekeer placht te gaan.

Campagne
Dit curieuze voorval blijkt wonderlijk genoeg geheel in overeenstemming met bevindingen, die de politicoloog André Krouwel, verbonden aan de VU, voor vandaag de dag constateert.
Nog steeds blijkt het een hele nuttige campagneactiviteit om mensen - bij voorbeeld ouderen die slecht ter been zijn - te vervoeren naar stembureaus. De politieke partij die dat doet, heeft kans op 3 procent extra stemmen.
Verder raadt Krouwel de politieke partijen aan om van de dag van de Verkiezingen met z’n allen dé ‘Feestdag van de Democratie’ te maken. De politieke partijen moeten volgens hem af van het krampachtige taboe om op de dag van de verkiezingen geen campagne meer te voeren.
Uit onderzoek blijkt namelijk dat partijen, die zich op verkiezingsdag bij de stemlokalen profileren, op liefst zes procent stemmen extra kunnen rekenen.
Dat komt omdat de kiezer meer twijfelt dan ooit. En dus op weg naar het stemhokje nog zeer te beïnvloeden is.

Tv telt
Mensen zijn visueel ingesteld. Toen ik nog raadslid was voor de Stadspartij en nu en dan op tv kwam, werd ik daar in de stad steevast op aangesproken
,,Kneepkens, je was op tv!” ,,Zeker… en waar had ik het over.” Want elk van die tv-interviews ging over een ander onderwerp. ,,Ah, joh, dat doet er toch niet toe, je was op tv! Dat telt!’’
Een lijsttrekker met tv-bekendheid is dus voor een partij mooi meegenomen. Van de Rotterdamse lijsttrekkers is dat alleen Joost Eerdmans. Maar zijn uitgesproken meningen zijn door zijn veelvuldige mediaoptredens eveneens alom bekend - Joost ‘Ongenuanceerd’mans noemt hij zichzelf niet zonder zelfspot - en dat kan een reden zijn voor bepaalde kiezers om juist niet op hem te stemmen.

Verkiezingen. Illustratie: Manuel Kneepkens

Het grootste effect wordt bij het ‘canvassen’ gemeten . Bij de deuren langs gaan, aanbellen en echt met de mensen in gesprek gaan, levert een rendement van liefst 7% procent op. Dat heeft Diederik Samson goed begrepen. Die thans vrijwel al zijn tijd uittrekt om plaatselijke PvdA-afdelingen bij te staan, niet in het minst die van Rotterdam.
Hoewel, aanwezigheid van landelijke partijcoryfeeën bij lokale verkiezingen kan ook contraproductief werken.

‘Wat komen ze doen?’
In mijn tijd (verkiezingen 1998) schreef columnist Kor Kegel daarover in het Rotterdams Dagblad het volgende:
,,Wat doen die lui hier? Jacques Wallage is vandaag in Delfshaven, Jaap de Hoop Scheffer komt zaterdag naar de Rijnmond en Frits Bolkestein en Wim Kok zijn ook al aangekondigd bij allerlei heisa.
Wat komen ze doen? Het gaat volgende week toch om gemeenteraadsverkiezingen!
Ze wonen niet in Rotterdam, ze staan niet op de kandidatenlijst, je kunt er niet eens op stemmen.
De komst van Wallage, Hoop, Bolk en Kok leidt de kiezers ontzettend af van de gemeentepolitiek en daar gaat het over.
Als het de bedoeling is, dat afleiden, zodat je niet aan een kritisch oordeel over de lokale politiek toekomt, dan kun je voor straf maar beter niet stemmen op partijen die deze week nationale hotemetoten naar je woonplaats halen.”
Nog steeds gedenkwaardige woorden.

Folderen
Veel partijen gaan de straat op in verkiezingstijd om te folderen en balpennen en zelfs rozen uit te delen. Het effect daarvan, zo blijkt uit onderzoek is minder dan 1%.
Folders in brievenbussen is zelfs geheel zinloos. Het effect blijkt nihil.
Posters plakken op verkiezingsborden heeft iets meer zin (1,5% effect).
Ook radio en tv-spotjes blijken behalve duur vrij zinloos. De kiezer toont weinig interesse.
Telefonisch canvassen zoals dat in de Verenigde Staten succesvol gebeurt, is in Nederland tot nu slechts sporadisch aan de orde geweest. Dus over de effectiviteit daarvan kan vooralsnog niets gezegd. Dit geldt ook voor het ‘online’ benaderen van de kiezer.

Tenslotte dit. Nieuwe partijen kunnen profiteren van hun ‘nieuw’ zijn. Dat zijn dus op 19 maart in Rotterdam: de Ouderenpartijen, de Partij van de Dieren en de moslimpartij Nidal. Vooral de laatste partij vangt momenteel veel media aandacht. Zo was de lijsttrekker Nourdin el Ouali recent nog uitgebreid aan het woord in het veel bekeken tv-programma ‘Witte Pauw en Pauwenman’…
Oplettende lezertjes zal het opgevallen zijn dat ik hierboven niets heb gezegd over het Raamaffiche – de partijposter opgehangen door een particulier voor zijn raam.
Aan dit verdwijnend(?) fenomeen, wil ik apart aandacht wijden.

Manuel Kneepkens, Rotterdam

 

Deel dit bericht met je vrienden!