Duitse democratie viert indrukwekkende verjaardag
Aan Bonn was de voorkeur gegeven boven Frankfurt. En dat resulteerde volgens Lammert in een stabiele democratie met een provinciaal tintje. Ook nu in Berlijn is dat in feite nog steeds de sfeer. Een acteur las een stukje voor uit een satirisch werkje dat in de beginjaren vijftig spot dreef met de politici gezien door de ogen van iemand die eigenlijk bij toeval was gekozen. Een citaat:â€Er zijn tandeloze leeuwen en gevaarlijke slangenâ€, maar zo stelde Lammert later vast:“ Ook nu kunnen we de parlementsleden nog steeds in drie groepen verdelen: de vos, de wolf en het schaap.â€Er was geen euforie over de nieuwe democratie in die beginfase. Over de achterliggende dictatuur werd nog gezwegen. De grote vaak onuitgesproken vrees was dat de nieuwe democratie in Bonn snel weer zou verworden tot het besluitenloze Weimar van na de Eerste Wereldoorlog.
De Londense Times schreef:â€De bezetters voelen zich als een vader die de 18-jarige zoon voor het eerst een huissleutel en zakgeld verstrekt.â€
Het werd een stabiele regering met een gezonde economie en een nieuwe sociale ordening. De kopstukken die daar een grote rol in hebben gespeeld passeerden de revue. Konrad Adenauer, Willy Brandt, Helmut Schmidt, Helmut Kohl. Hij noemde Angela Merkel niet, maar zij was zwijgend in beeld in de zaal.
Willy Brandt reisde onder meer naar Rotterdam en Warschau om vergeving voor de Duitse wandaden te vragen. Uiteindelijk kwam de grootste triomf van een verenigd Duitsland met de val van de muur. Op 20 december 1992 werd voor het eerst sinds 1932 een nieuw parlement voor geheel Duitsland gekozen.
En juist nu kunnen we ook vanuit Berlijn stellen dat “onze democratie geen systeemvraag meer kent,†zo besloot de president van de Bondsdag.
In de jaren negentig, naar aanleiding van aanslagen op allochtonen, stuurden tienduizenden Nederlanders briefkaarten aan de Duitse regering met de tekst “ wij zijn woedend.†Zo langzamerhand kunnen onze Oosterburen – gezien hun reeds jaren voortreffelijk functionerende democratie – ons af en toe wel een belerend kaartje sturen. Aanleidingen zat.