Trendbreuk: productiviteit steeg weer in 2025

26 juli 2026 door een van onze redacteuren

A en B.industrie en productiesector C diensten, D overheid etc. Bron CPB / Van Sonsbeek et al (2023)

De productiviteit in de totale economie steeg met 2,4% in 2025. Het is nog niet duidelijk of dit herstel doorzet, mede omdat dat het cijfer voor 2025 nog voorlopig is. Dit terwijl in 2024 de arbeidsproductiviteit in de totale Nederlandse economie nog met 0,3% daalde en in 20223 daalde met 1,3%.

Afname 2024 en 2023

In de Nationale productiviteitsmonitor 2025 onderzoeken het CPB en het CBS de redenen van de afnemende productiviteitsgroei in 2024. ​

​In 2024 daalde de arbeidsproductiviteit in de totale Nederlandse economie met 0,3% en in de marktsector met 0,1%. Dat past in een langere periode waarin de productiviteit nauwelijks groeit. De daling van de arbeidsproductiviteit in 2024 was echter wel minder sterk dan in 2023. Dat blijkt uit de jaarlijkse Nationale productiviteitsmonitor van het Centraal Planbureau (CPB), in samenwerking met het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). ​

Bouw bleef achter

In de bouwsector bleef de productiviteitsontwikkeling achter. Sinds 2017 groeit de productiviteit daar niet. Uit de analyse blijkt dat de groei van het aantal eenmansbedrijven, zoals zzp’ers, hierin mogelijk een rol speelt. Eenmansbedrijven zijn gemiddeld minder productief dan grotere bedrijven en hun aandeel in de werkgelegenheid is de afgelopen jaren toegenomen. In de gehele bouwsector (gebouwen, infrastructuur en gespecialiseerde activiteiten) is de productiviteitsgroei vertraagd.

Verschuiving naar minder productieve bedrijven

Tijdens de coronapandemie namen de verschillen in productiviteit tussen bedrijven eerst sterk toe. Hoewel deze verschillen in 2022 en 2023 iets afnamen, liggen ze nog steeds boven het niveau van vóór de pandemie. Tegelijkertijd werken er steeds meer werknemers bij minder productieve bedrijven, waardoor arbeid minder efficiënt over de economie wordt verdeeld. Dit remt de groei van de Nederlandse arbeidsproductiviteit.

'Voorlopige' stijging 2025

De voorlopige stijging van 2,4% in de Nederlandse arbeidsproductiviteit in 2025 wordt verklaard door een cyclisch herstel, waarbij de economie groeide (1,8%) terwijl het aantal gewerkte uren daalde (0,6%). Volgens het CPB betreft dit waarschijnlijk een tijdelijk herstel na eerdere dalingen en is het geen structurele trendbreuk.

Meer info: Nationale Productiviteitsmonitor 2025​