Minderheidskabinet móét polderen: brief neemt voorschot op onderhandelingen met sociale partners
Het kabinet wil een open gesprek met werkgevers en werknemers, waarbij alle opties besproken kunnen worden. Om dat mogelijk te maken stopt het kabinet met het voorgenomen wetsvoorstel om de AOW-leeftijd een-op-een te koppelen aan de levensverwachting en zet zij haar voorstellen rondom de werkloosheids- en arbeidsongeschiktheidsuitkeringen voorlopig niet in de voorgestelde vorm door. Door deze eerste stap te zetten wil het kabinet tot afspraken over een gezamenlijk pact komen. Dat schrijft minister Vijlbrief in een brief waarmee hij de vakbonden en de werkgevers uitnodigt voor een gesprek.
Vakbonden houden stakingen als stok achter de deurDe brief is een directe reactie op het ultimatum van de vakbonden (FNV, CNV, VCP), die gedreigd hadden met grootschalige stakingen vanaf eind mei als de geplande bezuinigingen op de sociale zekerheid niet van tafel zouden gaan. De meest opvallende concrete stap in de brief is het definitief intrekken van het plan om de AOW-leeftijd sneller te verhogen. Het kabinet wilde de AOW-leeftijd vanaf 2033 weer één-op-één laten meestijgen met de gemiddelde levensverwachting om de kosten van de vergrijzing te beheersen. Het plan stuitte vanaf het begin op felle kritiek van de vakbonden en kreeg ook in de Eerste en Tweede Kamer onvoldoende steun. Vijlbrief erkent dat het huidige stelsel is vastgelopen. Hij noemt het systeem een "onbegrijpelijk doolhof" dat mensen "gevangenhoudt" en leidt tot angst, stress en lange wachttijden (bijvoorbeeld bij het UWV). Vijlbrief zet in zijn brief op vereenvoudiging en meer preventie in, met name vanwege de hoge instroom van jongeren met psychische klachten. De geplande bezuinigingen op de AOW lijken van de baan en over de WW en de WIA zou onder voorwaarden te praten zijn. Dat zou vakbondschef Hans Spekman op 26 mei bij Sven op 1. Op dit moment gebruikt de FNV de voor juni geplande stakingen, die nog steeds op de agenda staan als stok achter de deur. |
Minister Hans Vijlbrief van Sociale Zaken en Werkgelegenheid: “De wereld om ons heen verandert snel en daar willen we klaar voor zijn. Ik wil graag een open gesprek over de grote problemen en mogelijke oplossingen. Over hoe we zorgen dat iedereen kan blijven meedoen op de arbeidsmarkt, ook met de AI-revolutie die op ons afkomt. En over hoe we zorgen dat het arbeidsongeschiktheidsstelsel weer werkt voor mensen. In mijn gesprekken hoor ik hoe het mensen gevangenhoudt in een onbegrijpelijk systeem. Ik wil hier met vakbonden en werkgevers afspraken over maken in een pact voor eerlijk werken.”
Arbeidsongeschiktheid
In de brief schrijft minister Vijlbrief over een mevrouw die niet durfde te solliciteren omdat ze bang was dat zij dan haar WIA-uitkering zou verliezen als zij een terugval in gezondheid zou hebben. Hij spreekt daarom van een doolhof dat nauwelijks nog te begrijpen is voor de mensen die het betreft. De lange wachttijden leidden leidt tot onzekerheid en stress. Als oplossing noemt de minister het belang van preventie, vooral vanwege de instroom van jonge mensen met psychische klachten. En de noodzaak om de huidige regeling te versimpelen, bijvoorbeeld door de discussie te voeren over de regeling voor langdurig arbeidsongeschikten (de IVA).
Arbeidsmarkt
Over de arbeidsmarkt schrijft minister Vijlbrief dat werk er door technologische veranderingen anders gaat uitzien dan vandaag. Het is daarom belangrijk dat mensen gedurende hun carrière goed geschoold blijven en sneller van werk naar werk kunnen bewegen. Door in te zetten op scholing en begeleiding naar nieuw werk wil de minister komen tot een ‘ontslagvrije samenleving’.
Financiën
In de brief benadrukt de minister dat het kabinet staat voor haar doelstelling ten aanzien van een verantwoorde ontwikkeling van de overheidsfinanciën op korte en lange termijn. Het kabinet wil geen rekeningen doorschuiven. Dit vergt ook keuzes en is volgens het kabinet een voorwaarde voor het behoud van de sociale zekerheid.
Meer info: Brief aan FNV in reactie op de ultimatumbrief van 11 mei 2026
.gif)
