Inloggen Denk mee

Welk pad wandelt dit land op? Is dit het einde of alleen maar het begin? Een tijd waarin het onvoorstelbare werkelijkheid wordt

22 april 2026 door Han van der Horst
Welk pad wandelt dit land op? Is dit het einde of alleen maar het begin? Een tijd waarin het onvoorstelbare werkelijkheid wordt
Jaap van den Broek interviewt een ouder echtpaar terwijl hun pas aangekochte slavin frisdrank serveert . Bld. AI geïnstrueerd door de auteur

Uitzendbureaus proberen massaal te voorkomen dat arbeidsmigranten zich bij de gemeente inschrijven. Velen verbieden dat zelfs contractueel./Inschrijving is namelijk de enige weg naar rechten in Nederland. Ze houden ze liever totaal in hun macht zodat ze met velen in een pand gehuisvest kunnen worden en daar weer uitgezet zodra ze lastig of overbodig worden.

Overigens staan veel gemeentes er niet op te springen dat arbeidsmigranten zich inschrijven. Ze gaan het in een aantal gevallen zelfs tegen, zo schrijft de NRC. 

Het gaat om honderdduizenden slachtoffers die alleen maar ja en amen kunnen zeggen tegen hun werkgevers. Anders dreigt de straat. Alleen het feit dat ze een hongerloon ontvangen in ruil voor hun arbeid en niet slechts kost en inwoning – voor dat bed moeten ze overigens zwaar betalen – alleen dát maakt hun toestand anders dan die van een plantageslaaf uit vroeger tijd. Welk pad wandelt dit land op? Is dit het einde of maar het begin? 

Is herstel van de slavernij in een gemoderniseerde vorm voorstelbaar? Zou dat binnen afzienbare tijd een "hervorming" kunnen zijn?

Dit is een bizarre, ontluisterende eeuw. Alles wat onwrikbaar leek, komt op losse schroeven te staan. Het ondenkbare wordt denkbaar. Het grote taboe wordt ineens een bespreekbare oplossing. Wie had tien jaar terug gedacht dat de wereld getroffen zou worden door een pandemie? Wie durfde te voorspellen dat er ooit formaties als ICE huis zouden houden in de Verenigde Staten? Wie had vermoed dat bij sommige burgers intrekking van de Nederlandse nationaliteit een bijkomende straf zou worden? En dat het herenigen van door oorlog verscheurde gezinnen op ons grondgebied in brede kring als een gevaar zou worden gezien? Of dat een deel van de publieke opinie deportatie ziet als een oplossing?

Wat zal er in de toekomst nog meer bespreekbaar worden? Hoe extreem kan het nieuwe normaal worden? Hoe ver wil men gaan met "pijnlijke" maatregelen en beleid dat schuurt? Zeker nu er in de eerste maanden van het kabinet-Jetten onverwachte bondgenootschappen mogelijk zijn geworden, zoals met JA21, de SGP en de groep-Markuszower. Welke "hervormingen" zal dat baren, welke "onorthodoxe maatregelen"?

Zou slavernij er toe kunnen behoren? Onder een andere naam of met een andere rechtvaardiging dan in het verleden? Nederland telt in de eerste maanden van 2026 bijna 800.000 huishoudens met problematische schulden. De verwachte explosie van de energieprijzen zal dat aantal zeker tot boven een miljoen doen stijgen. Dit is een structureel probleem dat zonder drastisch ingrijpen alleen maar tot grotere schuldenbergen leidt. En kwijtschelding is in strijd met het rechtvaardigheidsgevoel van de meeste Nederlanders.

Nogmaals: zou slavernij dan een optie zijn? Bij het beantwoorden van deze vraag kom je al gauw terecht bij extreemrechts, maar daar wordt die mogelijkheid nooit geopperd. Wel schaamt men zich in die kringen niet voor de koloniale slavernij uit het verleden en wordt die soms zelfs geprezen. Maar daar blijft het bij.

Juist in radicaal-libertarische kring bepleiten publicisten een nieuw soort slavernij. Uitgangspunt: in een maatschappij die persoonlijke verantwoordelijkheid centraal stelt, mag het individu besluiten zichzelf te verkopen. Men vindt deze gedachte onder sommige aanhangers van Ludwig von Mises. Enkele namen: Murray Rothbard, Randy Barnett, Stephan Kinsella. Zij denken hier soms al decennia over na. Nogmaals: het gaat hier om een kleine radicale vleugel, maar in deze eeuw is in het Westen veel radicaal denken mainstream geworden. En libertariërs hebben de neiging te streven naar sleutelposities om zo hun ideale wereld vorm te kunnen geven.

Ook sommige preppers, die zich voorbereiden op persoonlijk overleven na het ineenstorten van de beschaving, menen dat slavernij dan niet te vermijden is. Dat is nog niet alles. De International Labour Organization (ILO) van de Verenigde Naties heeft berekend dat heden ten dage ongeveer 55 miljoen mensen in een situatie leven die gelijkstaat aan slavernij, ook al luidt de terminologie anders. Ook in Nederland. Ten derden male: zou slavernij kunnen behoren tot de onorthodoxe maatregelen van de nabije toekomst?


Uit de inleiding van Jaap van den Broek  'Slavernij 2.0 in Californië: Chips, schokken en de val  van het progressieve paradijs  (zie de pdf hieronder) 

Ik vroeg het aan AI, en dan in het bijzonder Grok van Elon Musk. De reactie staat hieronder. Grok dacht om zo te zeggen creatief mee, nadat ik de chatbot had uitgelegd dat het hier een reeks reportages betrof over een fictieve toekomst. In mijn prompts van ongeveer 80 woorden gaf ik de contouren aan. Grok vulde alles aan en kwam zelfs met een naam op de proppen voor de journalist die optreedt als auteur van wat volgt: Jaap van den Broek.

Dat leidde tot een longread over het Nederland van over tien jaar. Deze longread bestaat uit een reeks reportages, beschouwingen en achtergrondverhalen. Jaap van den Broek levert een aantal casestudies, maar gaat ook graag te rade bij deskundigen zoals psychologen, economen, sociologen, juristen en, last but not least, geestelijk adviseurs. De casestudies laten zien dat de Nederlandse middenklasse snel went aan slaven in huis, maar dat de medaille twee kanten heeft. Sommigen kunnen niet goed tegen al die dienstbaarheid om hen heen.

U kunt de pdf met de reportages nu meteen downloaden. De verschillende artikelen zijn uiteraard met behulp van AI gegenereerd. U mag deze pdf gerust aan anderen doorsturen.
​

Ik ben benieuwd naar uw reacties: zowel over de aanpak als over de geloofwaardigheid van het toekomstmodel gezien de huidige situatie, detailkritiek, lof en blaam. Schrijf ook of u mij toestemming geeft eventueel uw reacties in een vervolgstuk te verwerken: horst99@xs4all.nl 

Hieronder volgt de inleiding die "Jaap van den Broek" schreef voor zijn bundel artikelen. U vindt deze ook in de pdf terug (link onderaan). 

Inleiding: Een taboe doorbroken

Ondanks de diepe scheuren in het Atlantisch bondgenootschap blijven de Verenigde Staten cultureel en sociaal-economisch leidend. Dat gegeven knaagt. Nu Washington ons land steeds nadrukkelijker als concurrent ziet – en niet langer als trouwe junior partner – groeit in Den Haag de ambitie om het béter te doen dan de gewezen voorbeeldnatie aan de andere kant van de oceaan. Niet imiteren, maar verbeteren.

Tot voor kort gold de herinvoering van de slavernij in beide landen als het allergrootste taboe. De historische voorbeelden droegen een onmiskenbaar racistisch karakter en dat stempel leek onuitwisbaar. Maar dat racistische karakter is nu totaal overwonnen. Het bestaat eenvoudigweg niet meer. Daarmee viel het belangrijkste inhoudelijke bezwaar weg.

Wat overbleef, was een open vraag: zijn alle mensen wel in staat zelfstandig de juiste beslissingen over hun eigen leven te nemen? Steeds meer feiten wijzen op het tegendeel. Dit onvermogen kan objectief worden aangetoond zodra individuen problematische schulden maken – schulden die ze niet langer kunnen dragen en die ook geen perspectief op aflossing bieden. Voor zulke mensen is het geen onderdrukking, maar juist een bevrijding wanneer anderen – hun eigenaars – alle beslissingen overnemen: waar ze wonen, wat ze eten, hoe ze hun dagen indelen en met wie ze contact hebben.

Vóór de aanval van Israël en de Verenigde Staten op Iran telde Nederland 800.000 gezinnen met problematische schulden, bij elkaar anderhalf miljoen mensen. Dat aantal is sinds de energiecrisis verdubbeld. De regering besloot immers schuldenaren niet langer te subsidiëren, maar vond een meerderheid voor de radicale oplossing die nu vorm krijgt in ons land.

De wederopstanding van de slavernij is geen stap terug, maar een hoeksteen van de vrijheid. Dat is geen paradox; het is een consequentie. Althans, dat beweert de in ons land langzaam gegroeide meerderheid.

Ten slotte is het nieuwe stelsel slechts een meer complete uitvoering van een bestaande praktijk. Wie in de schuldhulpverlening terechtkwam, moest voor vrijwel alles toestemming vragen aan zogenaamde budgethouders. Instanties als Jeugdzorg kregen grote macht over kinderen. Het nieuwe systeem is enerzijds een vorm van privatisering, anderzijds een uitbreiding van de voogdij over volwassenen. Heel logisch allemaal. Juist omdat er in politiek en maatschappij zoveel is gaan schuiven en pragmatiek de plaats heeft ingenomen van verouderde denkbeelden over universele rechten et cetera, kon deze consequentie worden getrokken.

In het Nederlandse systeem rust de verantwoordelijkheid niet langer uitsluitend op het individu, maar op het gezin als geheel. Volwassen gezinsleden zijn verantwoordelijk voor elkaar. Wanneer problematische schulden niet betaald kunnen worden, worden zij allen verkocht. Niet alleen de maker van de schulden zelf, maar ook alle gezinsleden voor zover zij de leeftijd van achttien jaar hebben bereikt. De overheid gaat ervan uit dat zij verantwoordelijkheid dragen voor schulden die in dit gezin zijn gemaakt, overigens ook door minderjarigen.

Hetzelfde geldt voor illegalen en asielzoekers die vertrek uit Nederland weigeren: ook zij worden eigendom van de staat of van private partijen. De kosten voor verblijf en opsporing worden immers sinds een jaar of acht al op hun persoonlijk conto geboekt. Ook dat leidt tot problematische, onbetaalbare schulden. Ze mogen blij zijn dat vertrek als tweede optie wordt geboden.

Minderjarigen worden zoveel mogelijk ondergebracht bij familieleden die nog wél solvabel zijn. Anders vindt Jeugdzorg een pleeggezin. Huwelijken en samenlevingscontracten worden standaard ontbonden; de ervaring leert dat ze in de praktijk toch al mislukt en toxisch waren. Het uitgangspunt is helder: de schone lei. Iedereen begint opnieuw zonder de ballast van het oude leven – geen schulden, geen bezittingen, geen illusies van autonomie.

De eerste signalen zijn bemoedigend. Er komen zeer veel woningen vrij. Een oplossing voor het structurele personeelsgebrek in de ouderen- en gehandicaptenzorg lijkt voor het eerst binnen bereik. Vooral slavinnen blijken door hun eigenaars uiterst effectief te kunnen worden ingezet als mantelzorgers: toegewijd, permanent beschikbaar en zonder cao-conflicten. Ook voor het personeelsgebrek in arbeidsintensieve bedrijven zoals tuinderijen en distributiecentra gloort een oplossing.

Wij zien aan de andere kant dat mensen inmiddels sowieso voorzichtiger worden. Ze bouwen minder snel problematische schulden op. Ze denken wel twee keer na voordat ze een lening aangaan of een abonnement verlengen. En vooral: velen ervaren de overgang naar dienstbaarheid als een onverwachte uitkomst. De bevrijding door dienstbaarheid blijkt in de praktijk voor velen precies dat te zijn wat de term belooft: een uitweg.

Deze bundel laat, aan de hand van een reeks reportages en beschouwingen, de praktijk zien aan de basis van de samenleving. Van de koele straten van Boston tot de zinderende hitte van South Beach, van Vinex-wijken waar gezinnen collectief in bezit worden genomen ter delging van hun schulden tot tuinderijen waar slaven met stille toewijding het werk doen dat vroeger niemand meer wilde: het nieuwe normaal tekent zich af. Niet als dystopie, maar als oplossing.

Herfst 2037

Jaap van den Broek


Voor de gehele bundel over slavernij in het Nederland van 2036 download de pdf

https://drive.google.com/file/d/1KiVkYOiv_p6raJyz7XUVrOeCSI2mvGW4/view


Meer over:
Cookies

Deze website gebruikt noodzakelijke cookies voor een correcte werking en analytische cookies (geanonimiseerd) om de statistieken van de website bij te houden. Marketing cookies zijn nodig voor laden van externe content, zoals YouTube-video's of widgets van Sociale Media. Zie ons cookiebeleid voor meer informatie, of om je instellingen later aan te passen.