Hans van Manen, danskunstenaar: 1932 - 2025
De op 17 december overleden Nederlandse choreograaf Hans van Manen (11 juli 1932 – 17 december 2025) was een van de meest invloedrijke figuren in het naoorlogse ballet. Opgeleid als danser en gevormd door zowel klassieke als moderne tradities creëerde hij meer dan 150 werken voor gezelschappen zoals het Nederlands Dans Theater, Nationale Ballet, Stuttgarter Ballet en veel andere grote internationale ensembles. Van Manen stond bekend om zijn muzikale intelligentie, choreografische helderheid en onsentimentele verkenning van menselijke relaties. Hij ontwikkelde een zo een kenmerkende stijl waarmee hij een unieke plaats inneemt in het ballet van de late 20e eeuw.
Zijn proces proces van reductie is niet zozeer ascetisch of modernistisch als wel een manier waarop spanning, betekenis en emotionele resonantie worden aangescherpt.

Choreografie Hans van Manen: Frank Bridge Varations Screenshot v&m Dutch National Ballet op yt
In tegenstelling tot een andere grote choreograaf van de eeuw, George Balanchine, wiens vorm vaak naadloos lijkt voort te vloeien uit de muziek, zette Van Manen dans en partituur vaak in dialoog. Met precisie liet hij ook weerstand en stilte de choreografie vormgeven.
Choreografie Hans van Manen: 5 Tangos Companhia Nacional de Balado
Van Manens geestigheid en sensualiteit het duidelijkst naar voren wanneer hij zich verdiept in populaire of niet-klassieke muziek, zonder ooit de formele discipline te verlaten. 5 Tangos (1977) laat zien hoe hij de ritmes en intimiteit van Piazzolla's tango diem kan absorberen met behoud van architectonische helderheid en emotionele controle.
Choreografie Hans van Manen: Black Cake - Universal Ballet 30th Anniversary Special Review Uitvoering 2017
Het verlangen is onmiskenbaar, maar het is ingekaderd, afgemeten en hier tegelijk losser dan ooit. Samen illustreren werken als Adagio Hammerklavier, Grosse Fuge, Situation, Twilight, Black Cake en 5 Tangos wat Hans van Manen uiteindelijk uniek maakt.
Hans van Manen 92 in 2024. Screenshot v&m uit facebook for Gay Pride op yt
