Waarom Europese leiders Zelensky begeleiden bij diens bezoek van 18 augustus aan Trump
(Update 18 aug. 21 uur) De geplande ontmoeting tussen Trump, Zelensky en Europese leiders in Washington werd afgelopen nacht opnieuw voorafgegaan door dodelijke aanvallen op burgerdoden in Oekraïne. De Oekraïense krant Kiev Post meldde dat gebouwen in Charkiv, Odessa en Sumi geraakt werden. Daarbij zouden In Charkiv vijf mensen omgekomen zijn waaronder twee kinderen van respectievelijk anderhalf en zestien jaar oud. BBC bericht over tien burgerdoden afgelopen nacht. De nachtelijke bombardementen met drone, raketten en geleide bommen op burgerdoelen horen inmiddels standaard bij de uitputtingsoorlog die Rusland voert, sinds zijn eerste mislukte aanval in 2022 om de regering van Oekraïne omver te werpen.
De huidige stand van zaken is dat Oekraïne ondanks massieve westerse materiele steun de oorlog niet lijkt te kunnen winnen. Rusland lijdt weliswaar grote verliezen aan manschappen en wordt economisch getroffen door de massieve westerse sancties, maar beschikt mede door haar grotere bevolking en grondstofexporten over een even lange adem. Intussen is de wereld onder meer door de vergrote Russisch-Chinese inzet op het BRICS bondgenootschap, weer bijna even verdeeld geraakt als in de Koude Oorlog. Al zijn de ideologische scheidingslijnen nu minder scherp afgetekend. Zeker sinds president Trump in het Witte Huis een politieke koers volgt die minder ver weg van die van autoritaire leiders zoals Poetin ligt.
Finland Een bijzondere rol speelt de Finse premier Stubb die mede door zijn achtergrond, gestudeerd in de VS en getalenteerd golfer, een goede band met Trump heeft. Dat juist de Fin als leider van een van de kleinere Europese landen meekwam is veelzeggend gezien de geschiedenis van Finland met Rusland. In 1939 viel Rusland Finland binnen met het doel een Moskou gezind regime te installeren maar Finland vocht fel terug tegen het op papier veel sterkere Russische leger. Uiteindelijk sloot Finland na enkele maanden een vrede met Rusland waarbij het land - blijvend - 10% van zijn grondgebied moest afstaan. Dat lijkt heel erg op een mogelijke deal die nu in Washington op tafel zou liggen waarbij Rusland de nu door haar bezette gebieden - al dan niet voorlopig - zou houden. Een heel ander punt wat in Washington aan de orde zal komen is de kwestie van veiligheidsgaranties voor Oekraïne. |
Tegelijk schept die meer autoritaire stijl van regeren van Trump, naast terechte angst voor democratie, vrije pers en rechtsstatelijkheid in de wereld, ook kansen voor een wapenstilstand in de Rusland- Oekraïne oorlog. De vraag is vooral tegen welke prijs dat zal kunnen. De zorg daarover is een belangrijke reden dat Westerse leiders waaronder Starmer, Meloni, Macron, Merz en Von der Leyen , Zelensky zullen begeleiden op diens bezoek aan Donald Trump in Washington deze maandag om de uitzichten op een wapenstilstand en een duurzamer vrede in Oekraïne te bespreken. Er staat veel op het spel.