Amerikaans tarievenbombardement in ieders nadeel

03 april 2025 door een van onze redacteuren

Trumps tarieven. Screenshot v&m van The White House live

(update 3 april 23.00) Een van de eerste dingen die je leert in een basisvak over macro-economie volgt is dat internationale handel in de meeste gevallen goed is voor alle betrokken landen. Trumps tarieven lijken een stop te willen leggen op een groot deel van die handel. 

Comparatief voordeel versus zero sum

Landen doen ieder vooral waar ze goed in zijn, het produceren of verwerken van grondstoffen, wijn, software, diensten, het bewerken van halffabricaten, noem maar op. Comparatief voordeel is de term die daarvoor gebruikt wordt. De handel is uiteindelijk voordelig voor alle partijen met de de WTO als scheidsrechter als er de onvermijdelijke ongelijkheden zijn.  In tegenstelling tot een min of meer gesloten economie, zoiets als Trump voor ogen staat, is de afzetmarkt niet beperkt tot de binnenlandse markt, maar is de wereld afnemer. De VS hebben wel alvast het voordeel van een hightech, digitale service- en wapenindustrie waar bondgenoten deels afhankelijk van zijn. (software valt niet onder de nieuwe tarieven)  Dat is een stevig voordeel in vergelijk met de rest van de wereld. Helaas denkt Trump in termen van zero sum voordeel. Winner takes all, Mar a Lago, Rivièra in Gaza

China heeft naast de eerdere 20% een tarief van 54% 

Met China (34%), en bondgenoten als Japan (24%), Zuid Korea (24%), Taiwan (32%), Thailand (36%), India (26%) de Europese Unie (20%) als belangrijke doelwitten, lanceerde Donald Trump woensdag zijn invoertarieven. Meer dan 100 landen krijgen te maken met invoertarieven variërend van 10% tot 54% (inclusief het eerdere tarief van 20%). Aan de eerdere tarieven van 25% voor buurlanden Canada en Mexico verandert niets, hoewel er een lange lijst van uitzonderingen is waarop geen invoertarief rust zoals zeldzame grondstoffen en sommige auto-onderdelen en hout. Rond de 180 landen en gebiedsdelen hebben door de VS tarieven opgelegd gekregen. Grootmacht China heeft intussen gereageerd met een tegentarief van 34% extra op Amerikaanse goederen.    

10% basistarief

Het Verenigd Koninkrijk en enkele andere gemenebestlanden evenals Brazilië en Turkije komen er genadig vanaf met 10%. Die 10% geldt overigens niet voor Britse auto-industrie, alle in de VS geïmporteerde auto's, Duits, Japans Brits worden belast met 25%.       

Tapijtbombardement van tarieven​

De vraag is of tarieven en de onvermijdelijke tegenmaatregelen alles inclusief de interne verhoudingen in de VS niet veel slechter zullen maken. Niemand die het voorlopig weet. De financiële markten met hun hoogontwikkelde collectieve instincten niet, de samenleving inclusief economie niet en Trump ook niet. Behalve een serie voorbeelden van voor de Tweede Wereldoorlog en enkele recente incidentele  voorbeelden, Rusland, India en nog wat relatief kleinere voorbeelden zijn tarieven op de door Trump beoogde schaal onbekend terrein. Er zijn ook gevallen waar gerichte tarieven wel degelijk iets waardevols kunnen beschermen. Maar Trumps maatregelen lijken vooralsnog meer op een tapijtbombardement. Tarieven als wapen tegen alles dat, naar mening van Trump, verkeerd beweegt. 

Handelsoorlog een feit

Voorlopig lijken inflatie en prijzen in de VS de eerste slachtoffers. Direct gevolgd door buitenlandse autofabrikanten met name de Duitse, die 20% van hun productie naar de VS exporteren. 25% ofwel een kwart prijsstijging dreigt die export - voor zover Duitse merken geen fabrieken in de VS hebben - goeddeels lam te leggen. 

Een Britse poster uit het begin van de 20e eeuw toen de discussie ging over bescherming van producten in Britse Rijk.