De kraker doet het steeds vaker. Dat werd tijd
De woningnood in Nederland overtreft die van vlak na de Tweede Wereldoorlog. Toch staan er, behalve 7.600 kantoorpanden in heel het land, ongeveer 65.000 woningen in ons land langdurig leeg, waarvan 17.000 alleen al in Rotterdam.
Het is dan ook geen wonder dat een oud fenomeen de kop weer opsteekt: kraken. In Rotterdam helpt het collectief BuurToren daklozen aan een woning door de deur open te maken van wat kennelijk speculatiepanden zijn. Ze doen ook provisorisch opknapwerk, zodat de gekraakte panden weer bewoonbaar worden.
Ook in Amsterdam is tegenwoordig zo’n collectief in de weer. Het fenomeen komt uit onze hoofdstad; het dateert al uit de jaren zestig van de vorige eeuw. Toen ging daar het met de Provo’s geassocieerde krakerscollectief De Parel van de Jordaan aan het werk om iets te doen tegen de langdurige leegstand van panden, die ook toen al een groot probleem vormde. Hun geliefkoosde vervoermiddel was de bakfiets. Daarop brachten zij huisraad naar gekraakte woningen.
Weldra groeide het kraken uit tot een beweging met eigen organisatievormen en media. De wet stond het ontruimen van bezette panden alleen toe onder zeer bijzondere omstandigheden en na afloop van lange procedures. Er zat voor woningbezitters vaak niet veel anders op dan de boel dan maar te legaliseren. Ook bezetten collectieven grote speculatieobjecten, zoals het voormalige — monumentale — bedrijfspand van het Algemeen Handelsblad aan de Nieuwezijds Voorburgwal. In zulke complexen ontstonden hele gemeenschappen, die zich bezighielden met kunst, kleinschalig ondernemen en alternatieve horeca.
Op den duur leidde het kraken ook tot grote misstanden. Een deel van de beweging radicaliseerde en verdedigde haar panden desnoods met zwaar geweld als de rechter uiteindelijk toch een ontruimingsbevel had gegeven.
In 2010 liet de politiek het kraken verbieden. Waarom worden gekraakte woningen dan niet meteen ontruimd? Er blijkt een gaatje in die wet te zitten. Als je een aantal dagen in een pand weet te verblijven zonder dat iemand je wegstuurt, ontstaat er iets wat de rechter 'huisvrede' noemt. Dan mag je blijven. Daar maken BuurToren en aanverwante clubs handig gebruik van.
De overheid komt de laatste jaren niet veel verder dan het geouwehoer waarin je, volgens de betreurde socialistische politicus Jan Schaefer, niet kunt wonen. De enigen die momenteel metterdaad meer betaalbare woningen beschikbaar stellen, zijn de krakers. Zij vervullen dan ook een belangrijke sociale taak.
Als de Rotterdamse politiek een antwoord zoekt op de leegstand, dan zou zij het langer dan drie maanden onbewoond of ongebruikt laten van panden moeten belasten met een stevige heffing, bijvoorbeeld twintig of dertig procent van de taxatiewaarde per jaar. En niet boa’s of de politie eropaf sturen.
God zegent de Rotterdamse krakers. Dat is één ding dat zeker is.
.gif)
