NIEUWS

Ruim honderd meldingen politiegeweld

Rotterdam - Op het meldpunt ‘politieknuppel.nl’ zijn de afgelopen anderhalve week ruim honderd meldingen van politiegeweld binnengekomen. Het meldpunt is een initiatief van de Rotterdamse gemeenteraadsfractie van GroenLinks. De partij wil een discussie starten over de invulling van de geweldsinstructie van de politie.

Lees verder

Bouw Maasvlakte 2 blijft binnen budget

(Door Hans Roodenburg) Op de Maasvlakte 2 zal de eerste fase volgend jaar in gebruik worden genomen. Het meest opm[...]

OESO: haven motor van onze economie

(Door Hans Roodenburg) De Nederlandse export leunt zwaar op de Rotterdamse haven. Volgens de OESO in Parijs, de ec[...]

Betuwelijn is een goed besluit geweest

(Door Hans Roodenburg) De Betuwelijn, vijf jaar terug in gebruik genomen om vooral de groeiende containerstroom va[...]

Verhuizingen van AD en NRC Handelsblad

‘Van hartje stad naar de polder en weer terug’ (Door Jim Postma) ROTTERDAM – Er is iets merkwaardigs aa[...]

Maximale score 'lentezwaantjes': 6 uit 6

ROTTERDAM – Uiteindelijk dus toch ‘lentezwaantjes!’ Al een kleine twee maanden houden deze zwanen de gemoederen [...]

Tejo Vlaanderen houdt een vernissage

ROTTERDAM – De Rotterdamse ‘levenskunstenaar’ Tejo Vlaanderen, bijgenaamd ‘De Visarend’, opent op zaterdag [...]

Containers iets te hoog opgestapeld

De lading van containerschip Sensation was iets te hoog opgestapeld voor de Willemsbrug in Rotterdam. Zingen en swi[...]

100 jaar: ‘Als u begrijpt wat ik bedoe

(Door Jim Postma) ROTTERDAM – Met liefst 15 bekende Rotterdammers uit het culturele wereldje is afgelopen week b[...]

‘Het geheim van stamcafé Companje’

4123-het-geheim-van-stamcaf-companje
(Door Jim Postma)
ROTTERDAM – De horeca klaagt steen en been vanwege de economische crisis, maar dat geldt niet voor het horecaduo Dic[...]

't Sprookje is uit: Zwaan doodt 'bastaar

(Door Jim Postma) PROVENIERSWIJK – Wat haast als een sprookje begon in het prille voorjaar van een moederzwaan die[...]

Social media

KOPSTOOT

Schreven de goden de Illias en mensen de Odyssee?

Julian Jaynes (1920-1997) was een Amerikaans psycholoog en een avontuurlijk wetenschapper van groot formaat.

Ik citeer uit Wikipedia:

Jaynes was eén van de eersten die een bewustzijnstheorie als puur wetenschappelijk propageerde. In zijn boek The Origin of Consciousness in the Breakdown of the Bicameral Mind uit 1976 beschrijft hij zijn "bicameral mind", ofwel bicamerale of tweekamerige geest, theorie.

Jaynes opvatting is dat de twee hersenhelften, tot circa 3000 jaar geleden, vrijwel onafhankelijk van elkaar hebben gewerkt. In die tijd zouden mensen onbewust zijn geweest en hebben geleden onder het fenomeen ‘stemmen horen’ en andere soorten hallucinaties en zelfs onder vormen van dissociatie zoals die van de meervoudige persoonlijkheid.

De doorbraak van ‘bicamerale geest’ tot bewustzijn zou ongeveer 2700 jaar geleden, ten gevolge van de opkomst van geschreven en gelezen teksten en de spraakevolutie van de oude Grieken, hebben plaatsgevonden. In die tijd, zesde eeuw voor onze jaartelling, werden door de Grieken de democratie en natuurfilosofie ontwikkeld, dat hij ziet als een bewijs voor zijn theorie.

Wanneer we dus, aldus Jaynes, deze definitie volgen, zouden we moeten inzien dat geen van de personages in bijvoorbeeld de Ilias een bewustzijn had. Woorden worden erin niet figuurlijk maar in hun letterlijke oorspronkelijke betekenis gebruikt. ‘Psyche’ betekent adem, niet ziel, geest of bewustzijn; ‘thumus’ betekent beweging/trilling, niet emotie; ‘nous’ betekent waarneming, niet voorstellingsvermogen enz.

Jaynes neemt aan dat de wereld van de Ilias van voor 3500 jaar geleden gedomineerd werd door een tweedelige 'bicamerale geest', waarvan de rechterhelft uitvoerend is en god heette en een linkerhelft die volgzaam was en mens werd genoemd. Het waren de goden die de mensen direct of indirect (via priesters etc.) bevelen tot handelen gaven.

De 'bicamerale mens', aldus Jaynes, ontstond zo'n 11000 jaar geleden ten noorden van de zee van Galilea waar toentertijd een theocratisch georganiseerde nederzetting was gevestigd. Deze samenlevingsvorm verspreidde zich gestaag. De bicamerale beschavingen ondergingen zo'n 3500 jaar geleden geweldige culturele (uitvinding en verspreiding van het schrift) en vulkanische uitbarstingen die vele koninkrijken uiteen deed vallen. In deze chaos kon alleen het bewustzijn zich handhaven. Deze verandering wordt, volgens Jaynes, verhaald in de Odyssee die een eeuw later dan de Ilias werd geschreven. Hierin vinden we bewuste personen en psyche, nous en thumus als metaforen van bewustzijn. Tot zover Jaynes.

(door Kees Versteeg)

De foto is van azquotes.com

  • Nieuw

  • Reacties