NIEUWS

HET IS MOOI GEWEEST

6299-het-is-mooi-geweest
(Door Jana Beranová)

Voor de tweede keer, binnen nog geen twee maanden, staan we in de overvolle Jacobustuin. En wederom regent het zachtjes. Jan de Koning lacht ons toe vanaf een uitvergroot portret. Hijzelf ligt daarnaast in de door hem ontworpen kist, in de vorm van twaalf vijfhoekige kaders. Op de kist liggen verstrooid wat pennen. Voor de allerlaatste groet. ’t Is mooi geweest.

Lees verder

Steeds meer Woningbezitters werken aan O

6298-steeds-meer-woningbezitters-werken-aan-onderhoudsplan
(Door: Persdienst Gemeente Rotterdam) Steeds meer huiseigenaren stellen samen met gemeente onderhoudsplan voor won[...]

Feestje met ZeurPieten

6292-feestje-met-zeurpieten
(Door Cory Gryn) Gisteravond (maandag 15 november) en afgelopen nacht was het ‘Volle Maan’. Het Sinterklaasli[...]

Jan de Koning (68) overleden:

6286-jan-de-koning-68-overleden
‘Het laatste interview’ met uitvinder Jan de Koning. (Door Jim Postma) Jan de Koning (68) wordt op zijn z[...]

Fiscus profiteert wellicht mee van Persp

6285-fiscus-profiteert-wellicht-mee-van-persprijs-rotterdam
(Door Hans Roodenburg) Er zijn inmiddels enkele honderden persprijzen in Nederland te verdienen. Niemand die het a[...]

Café ’t Stoplicht staat feestelijk o

6276-caf-t-stoplicht-staat-feestelijk-op-groen
(Door Marcella Deen) Bruin café ’t Stoplicht op de hoek van de Bergweg en de Gordelweg is weer in goede handen.[...]

SP: liever tien wijken verbeteren dan é

6272-sp-liever-tien-wijken-verbeteren-dan-n-straat
(Van een onzer verslaggevers) De SP koos tijdens de algemene beschouwingen van gisteren voor een positieve inste[...]

Spanjaarden integreren makkelijker en ke

6268-spanjaarden-integreren-makkelijker-en-keren-terug
(Door Hans Roodenburg) Het is een onderschatte groep – vaak hoger opgeleide – immigranten: uit Spanje. Veelal [...]

Grote manifestatie over de Koninginneker

6256-grote-manifestatie-over-de-koninginnekerk-in-galerie-kralingen
Afgelopen weekend gaven Einar Been, Dik Vuik en Jan Wagner een preview op hun Koninginnekerk manifestatie tijdens d[...]

Kleurrijke kindertekeningen via Liesbeth

6253-kleurrijke-kindertekeningen-via-liesbeth-van-ginneken
(Van een onzer verslaggevers) Kunstenares Liesbeth van Ginneken heeft op verzoek van Bewonersplatform DWL De Esch d[...]

Theaterorgel moet gered worden

6221-theaterorgel-moet-gered-worden
Historisch Collectief Charlois wil het theaterorgel van 1942 redden. Het is afkomstig uit de ex-bioscoop Colosseum die[...]

Social media

KOPSTOOT

Schreven de goden de Illias en mensen de Odyssee?

Julian Jaynes (1920-1997) was een Amerikaans psycholoog en een avontuurlijk wetenschapper van groot formaat.

Ik citeer uit Wikipedia:

Jaynes was eén van de eersten die een bewustzijnstheorie als puur wetenschappelijk propageerde. In zijn boek The Origin of Consciousness in the Breakdown of the Bicameral Mind uit 1976 beschrijft hij zijn "bicameral mind", ofwel bicamerale of tweekamerige geest, theorie.

Jaynes opvatting is dat de twee hersenhelften, tot circa 3000 jaar geleden, vrijwel onafhankelijk van elkaar hebben gewerkt. In die tijd zouden mensen onbewust zijn geweest en hebben geleden onder het fenomeen ‘stemmen horen’ en andere soorten hallucinaties en zelfs onder vormen van dissociatie zoals die van de meervoudige persoonlijkheid.

De doorbraak van ‘bicamerale geest’ tot bewustzijn zou ongeveer 2700 jaar geleden, ten gevolge van de opkomst van geschreven en gelezen teksten en de spraakevolutie van de oude Grieken, hebben plaatsgevonden. In die tijd, zesde eeuw voor onze jaartelling, werden door de Grieken de democratie en natuurfilosofie ontwikkeld, dat hij ziet als een bewijs voor zijn theorie.

Wanneer we dus, aldus Jaynes, deze definitie volgen, zouden we moeten inzien dat geen van de personages in bijvoorbeeld de Ilias een bewustzijn had. Woorden worden erin niet figuurlijk maar in hun letterlijke oorspronkelijke betekenis gebruikt. ‘Psyche’ betekent adem, niet ziel, geest of bewustzijn; ‘thumus’ betekent beweging/trilling, niet emotie; ‘nous’ betekent waarneming, niet voorstellingsvermogen enz.

Jaynes neemt aan dat de wereld van de Ilias van voor 3500 jaar geleden gedomineerd werd door een tweedelige 'bicamerale geest', waarvan de rechterhelft uitvoerend is en god heette en een linkerhelft die volgzaam was en mens werd genoemd. Het waren de goden die de mensen direct of indirect (via priesters etc.) bevelen tot handelen gaven.

De 'bicamerale mens', aldus Jaynes, ontstond zo'n 11000 jaar geleden ten noorden van de zee van Galilea waar toentertijd een theocratisch georganiseerde nederzetting was gevestigd. Deze samenlevingsvorm verspreidde zich gestaag. De bicamerale beschavingen ondergingen zo'n 3500 jaar geleden geweldige culturele (uitvinding en verspreiding van het schrift) en vulkanische uitbarstingen die vele koninkrijken uiteen deed vallen. In deze chaos kon alleen het bewustzijn zich handhaven. Deze verandering wordt, volgens Jaynes, verhaald in de Odyssee die een eeuw later dan de Ilias werd geschreven. Hierin vinden we bewuste personen en psyche, nous en thumus als metaforen van bewustzijn. Tot zover Jaynes.

(door Kees Versteeg)

De foto is van azquotes.com

  • Nieuw

  • Reacties