Verschil ‘eenzaamheid’ en ‘isolement’

5593-verschil-eenzaamheid-en-isolement (Door Hans Roodenburg)
Mannen en vrouwen in Rotterdam willen soms helemaal niet ‘lastig’ gevallen worden met sociale contacten, aandacht of vergaande bemoeienissen. De meest noodzakelijk hulp, als men die nodig heeft, is voor hen al voldoende. Onderzoekster Anja Machielse van de Universiteit voor Humanistiek heeft geconstateerd dat onder een groep Rotterdamse 55-plus ouderen soms helemaal niet zitten te wachten op maatregelen om ze uit hun sociaal isolement te halen.

Machielse is hoofddocent ‘Onderzoek van Humanistische Zingeving en Goed Ouder Worden’ en ze geeft onder meer gastcolleges op de Erasmus Universiteit Rotterdam (EUR).

Dood gevonden
Nadat in Rotterdam eerder al een man tien jaar na zijn dood is gevonden in zijn huis, kwam er een gemeentelijk beleid van de grond om meer aandacht te hebben voor je buren en hen in de gaten te houden. Daarop zitten sommige mensen helemaal niet te wachten, uitgezonderd de fysieke hulp die zij kunnen krijgen.

Anja Machielse heeft daarover het boek geschreven: ‘Ouderen in sociaal isolement’. Toch noemt zij de inzet van professionele hulpverleners van groot belang. Zij kunnen voorkomen dat de situatie verergert.
Zij volgde drie jaar lang 53 sociaal geïsoleerde ouderen en 17 hulpverleners in Rotterdam. Wat blijkt onder deze groep – hoeveel dat er jong en oud werkelijk zijn in de regio Rotterdam is onduidelijk – dat ouderen het vaak helemaal niet erg vinden als zij geen of nauwelijks contacten hebben.

Hardnekkig
De onderzoekster: ,,Het lukt deze sociaal geïsoleerde ouderen niet meer om nieuwe betekenisvolle contacten te leggen of mee te doen met allerlei sociale activiteiten. Daar is hun isolement te hardnekkig voor. Ze zijn in de loop van de tijd gewend geraakt aan hun isolement en hebben zo hun eigen routines ontwikkeld om met die situatie om te gaan.’’
Ze voelen zich volgens haar niet zo begrepen en willen niet voortdurend met hun eigen sociale onvermogen worden geconfronteerd. Natuurlijk zijn kranten, radio en tv ingesprongen op deze opvallend tegenstrijdige conclusies ten opzichte van wat iedereen denkt. In interviews met haar laat zij duidelijk blijken dat er een groot verschil is tussen ‘eenzaamheid’ en ‘sociaal isolement’.
Bij eenzaamheid is de oudere vaak toch omringd door familie, vrienden en kennissen als bijvoorbeeld hun onmisbare partner is overleden. Maar dan kunnen zij zich toch eenzaam voelen.
Bij ‘sociaal isolement’ waarmee Anja Machielse te maken heeft gekregen werken de ontmoetingsmogelijkheden niet of nauwelijks. Ze hebben zich neergelegd bij hun situatie om alleen om te gaan met de professionele hulpverleners (thuiszorg, artsen, maatschappelijk werk). Dát is een wezenlijk verschil!

Anja Machielse noemt de inzet van professionele hulpverleners van groot belang. Zij kunnen voorkomen dat de situatie verergert.Professionals
In een van de interviews, met NRC Handelsblad, wijst Anja Machielse op het belang van een professionele hulpverlener. ,,Die weet wat hij of zij doet, het vertrouwen wint van de persoon, en oprechte belangstelling toont voor hem of haar, maar zich niet te veel met hun leven gaat bemoeien of eisen aan hen stelt.’’
Het programma ‘Voor Mekaar’ in Rotterdam is dan ook meer bedoeld voor degenen die open staan om eenzaamheid tegen te gaan. Niet dus voor mensen – zoals de dode – die in een sociaal isolement verkeren. Niettemin denken wij dat het ook geen kwaad kan om je buren in de straat in de gaten te houden zonder zich met hen te bemoeien.
Sommige individuele mensen, vooral mannen die wat ouder zijn of van een uitkering (bijstand?) leven, zoeken hun vertier dagelijks in hun buurtkroeg, maar verkeren ’s avonds thuis weer in hun ‘isolement’. Vaak willen ze ook niet anders, zo hebben we al meerdere keren ervaren.
Leuk met elkaar omgaan in het café maar probeer niet meer contacten te leggen! Thuis is er de televisie, de kranten en soms de laptop, ipad of pc. Voor de rest geen polonaise aan mijn kop, is hun gedachte.

In kaart
Lastig te onderzoeken, maar het zou mooi zijn als in een stad als Rotterdam dat aantal mensen eens in kaart kan worden gebracht.
Daarom moeten we het doen met de beperkte gegevens van Anja Machielse. Haar groep was (is) moederziel alleen. Het lukte vrijwel niet om deze mensen uit hun isolement te halen. Hun onhandigheid hierin is ook opvallend. Zo ervoer Anja in haar groep een vrouw die eigenlijk het spreken was verleerd omdat zij geen behoefte had aan gesprekken of contacten.

Voor de liefhebbers: het boek is vanaf heden verkrijgbaar via www.movisie.nl/publicaties

Wim :
Wordt er weer een nieuwe slachtoffer groep geschapen om daar weer geld aan te verdienen.

Als mensen geen contact willen laat ze met rust.

Voorts is onze ervaring ouderen gaan over al naar toe reizen veel als ze vermogen hebben en gaan gewoon hun weg,niks aan de hand integendeel.

En als ouderen echt hulp nodig hebben zoeken ze dat in eigen kring en zeer zeker niet bij een betuttelende overheid.

Op wat trieste gevallen na maar dat zal men altijd houden zijn ouderen van tegenwoordig jong gaan overal naar toe en leven het leven en terecht.

dinsdag 07 jul 2015

Schrijf uw reactie








Type de code over:


Social media

KOPSTOOT

Schreven de goden de Illias en mensen de Odyssee?

Julian Jaynes (1920-1997) was een Amerikaans psycholoog en een avontuurlijk wetenschapper van groot formaat.

Ik citeer uit Wikipedia:

Jaynes was eén van de eersten die een bewustzijnstheorie als puur wetenschappelijk propageerde. In zijn boek The Origin of Consciousness in the Breakdown of the Bicameral Mind uit 1976 beschrijft hij zijn "bicameral mind", ofwel bicamerale of tweekamerige geest, theorie.

Jaynes opvatting is dat de twee hersenhelften, tot circa 3000 jaar geleden, vrijwel onafhankelijk van elkaar hebben gewerkt. In die tijd zouden mensen onbewust zijn geweest en hebben geleden onder het fenomeen ‘stemmen horen’ en andere soorten hallucinaties en zelfs onder vormen van dissociatie zoals die van de meervoudige persoonlijkheid.

De doorbraak van ‘bicamerale geest’ tot bewustzijn zou ongeveer 2700 jaar geleden, ten gevolge van de opkomst van geschreven en gelezen teksten en de spraakevolutie van de oude Grieken, hebben plaatsgevonden. In die tijd, zesde eeuw voor onze jaartelling, werden door de Grieken de democratie en natuurfilosofie ontwikkeld, dat hij ziet als een bewijs voor zijn theorie.

Wanneer we dus, aldus Jaynes, deze definitie volgen, zouden we moeten inzien dat geen van de personages in bijvoorbeeld de Ilias een bewustzijn had. Woorden worden erin niet figuurlijk maar in hun letterlijke oorspronkelijke betekenis gebruikt. ‘Psyche’ betekent adem, niet ziel, geest of bewustzijn; ‘thumus’ betekent beweging/trilling, niet emotie; ‘nous’ betekent waarneming, niet voorstellingsvermogen enz.

Jaynes neemt aan dat de wereld van de Ilias van voor 3500 jaar geleden gedomineerd werd door een tweedelige 'bicamerale geest', waarvan de rechterhelft uitvoerend is en god heette en een linkerhelft die volgzaam was en mens werd genoemd. Het waren de goden die de mensen direct of indirect (via priesters etc.) bevelen tot handelen gaven.

De 'bicamerale mens', aldus Jaynes, ontstond zo'n 11000 jaar geleden ten noorden van de zee van Galilea waar toentertijd een theocratisch georganiseerde nederzetting was gevestigd. Deze samenlevingsvorm verspreidde zich gestaag. De bicamerale beschavingen ondergingen zo'n 3500 jaar geleden geweldige culturele (uitvinding en verspreiding van het schrift) en vulkanische uitbarstingen die vele koninkrijken uiteen deed vallen. In deze chaos kon alleen het bewustzijn zich handhaven. Deze verandering wordt, volgens Jaynes, verhaald in de Odyssee die een eeuw later dan de Ilias werd geschreven. Hierin vinden we bewuste personen en psyche, nous en thumus als metaforen van bewustzijn. Tot zover Jaynes.

(door Kees Versteeg)

De foto is van azquotes.com

  • Nieuw

  • Reacties