KOPSTOOT

Zomeravond van de alcoholicus

Zomeravond van de alcoholicus

Broederlijk staan ze aan mijn raam
Wim Beuk & Johannes Kastanje

Neem gerust nog een bel cognac
fluistert stam-
gast Beuk

en/of een glas whisky met ijs
ruist stam-
gast Kastanje

‘Maar geef nu eerst eens die portie water, zuiplap
waar heel je tuin nu al dagen naar smacht!’


Manuel Kneepkens

Lees verder

Bagage

Bagage Backpacker en ook bergstripper 't Leek toch helemaal niet erg In je blote reet op een heilige berg ,,Oh kijk[...]

Drie maal een miljardje

Drie maal een miljardje Obama en frau Merkel zitten De wereldproblemen te bespreken In de Beierse Alpen Obama en d[...]

Fietsende BH

Fietsende BH Ik ga u een fietser voorstellen Niet zomaar een fietser, maar dé fietser een fietser, die zo universee[...]

De wereld van Rutte

De wereld van Rutte Heeft u Rutte ook horen zeggen dat hij zich ergerde aan mensen die roepen ‘ik MOET nog tien jaa[...]

Blaffer voor Blatter

Blaffer voor Blatter Er is niemand in deze hele wereld geen Van Praag, geen Platini geen Jordaanse prins koning, ke[...]

FIFA voorzitter

(Door Rob Timmer)
FIFA voorzitter ‘Niemand is perfect Mijn naam is Niemand’ Aldus Sepp Blatter Rob Timmer [...]

Varianten

Varianten De grap is bekend: Frankrijk…. mooi land jammer dat er Fransen wonen… De grap kent varianten: [...]

Alzheimer Algebra

Alzheimer Algebra Herr Alzheimer legt zijn oor te luisteren op de onderbuik van de Geschiedenis: De Titanic [...]

In naam van Oranje

In naam van Oranje... (op de wijze van) In naam van Oranje Doe open die poort Eisen zwartrijders op het station [...]

Soldatenliedje

Soldatenliedje Ik was soldaat. Ik gooide granaten in een verward niemandsland Dat was mijn taak, mijn grootse taak[...]

Social media

KOPSTOOT

Schreven de goden de Illias en mensen de Odyssee?

Julian Jaynes (1920-1997) was een Amerikaans psycholoog en een avontuurlijk wetenschapper van groot formaat.

Ik citeer uit Wikipedia:

Jaynes was eén van de eersten die een bewustzijnstheorie als puur wetenschappelijk propageerde. In zijn boek The Origin of Consciousness in the Breakdown of the Bicameral Mind uit 1976 beschrijft hij zijn "bicameral mind", ofwel bicamerale of tweekamerige geest, theorie.

Jaynes opvatting is dat de twee hersenhelften, tot circa 3000 jaar geleden, vrijwel onafhankelijk van elkaar hebben gewerkt. In die tijd zouden mensen onbewust zijn geweest en hebben geleden onder het fenomeen ‘stemmen horen’ en andere soorten hallucinaties en zelfs onder vormen van dissociatie zoals die van de meervoudige persoonlijkheid.

De doorbraak van ‘bicamerale geest’ tot bewustzijn zou ongeveer 2700 jaar geleden, ten gevolge van de opkomst van geschreven en gelezen teksten en de spraakevolutie van de oude Grieken, hebben plaatsgevonden. In die tijd, zesde eeuw voor onze jaartelling, werden door de Grieken de democratie en natuurfilosofie ontwikkeld, dat hij ziet als een bewijs voor zijn theorie.

Wanneer we dus, aldus Jaynes, deze definitie volgen, zouden we moeten inzien dat geen van de personages in bijvoorbeeld de Ilias een bewustzijn had. Woorden worden erin niet figuurlijk maar in hun letterlijke oorspronkelijke betekenis gebruikt. ‘Psyche’ betekent adem, niet ziel, geest of bewustzijn; ‘thumus’ betekent beweging/trilling, niet emotie; ‘nous’ betekent waarneming, niet voorstellingsvermogen enz.

Jaynes neemt aan dat de wereld van de Ilias van voor 3500 jaar geleden gedomineerd werd door een tweedelige 'bicamerale geest', waarvan de rechterhelft uitvoerend is en god heette en een linkerhelft die volgzaam was en mens werd genoemd. Het waren de goden die de mensen direct of indirect (via priesters etc.) bevelen tot handelen gaven.

De 'bicamerale mens', aldus Jaynes, ontstond zo'n 11000 jaar geleden ten noorden van de zee van Galilea waar toentertijd een theocratisch georganiseerde nederzetting was gevestigd. Deze samenlevingsvorm verspreidde zich gestaag. De bicamerale beschavingen ondergingen zo'n 3500 jaar geleden geweldige culturele (uitvinding en verspreiding van het schrift) en vulkanische uitbarstingen die vele koninkrijken uiteen deed vallen. In deze chaos kon alleen het bewustzijn zich handhaven. Deze verandering wordt, volgens Jaynes, verhaald in de Odyssee die een eeuw later dan de Ilias werd geschreven. Hierin vinden we bewuste personen en psyche, nous en thumus als metaforen van bewustzijn. Tot zover Jaynes.

(door Kees Versteeg)

De foto is van azquotes.com

  • Nieuw

  • Reacties