Manuel Kneepkens

Rembrandt in Rotterdam

5709-rembrandt-in-rotterdam
(Door ManuelKneepkens)
Het Rijksmuseum te Amsterdam zocht een dynamische directeur. Ja, dan kom je al gauw uit op… een Rotterdammer! Wim Pijbes werd het, de directeur van de Kunsthal. De gevolgen van diens benoeming blijken verbluffend.

Zo wist de president van de VS Barack Obama niet hoe gauw hij naar het Rijksmuseum moest komen… om er met Wim Pijbes op een selfie voor de Nachtwacht te gaan staan!
En nu is er dan de spectaculaire aankoop van liefst twee Rembrandts!
Lees verder

Bravo, meneer R.!

5642-bravo-meneer-r
(Door ManuelKneepkens)
Dit is geschreven op zo’n zomerdag, die er alles aan deed om er als een herfstdag uit te zien. Regen, grote donkere wo[...]

Code Oranje!

5561-code-oranje
(Door ManuelKneepkens)
Is ons Koningshuis tegen de tand des tijd bestand? Weliswaar vertelt steevast zo’n 80 % van de geënquêteerden, dat m[...]

Oud-Raadsledendag

5551-oud-raadsledendag
(Door ManuelKneepkens)
Vorig jaar op de Oud-Raadsledendag bezochten we het nieuwe Centraal Station, de Haaienbek . ,,Waar gaat u heen, mene[...]

De 'Vuurgrens'

5534-de-vuurgrens
(Door ManuelKneepkens)
Op 14 mei jl. was het weer eens zover. ,,Bent u niet meneer K. van de vuurgrens…?” ,,De vuurgrens? …’De Brandgre[...]

Nieuw Wilhelmus

5525-nieuw-wilhelmus
(Door ManuelKneepkens)
Mei is een maand van herdenking. Allereerst zijn daar 4 en 5 mei en dan er ook nog, in Rotterdam, 14 mei, de dag van de [...]

Wolvenland

5451-wolvenland
(Door ManuelKneepkens)
Recent was er een wolf in Nederland. De lupofielen van de stichting Wolf ( ‘Homo homini lupus’ – de mens is de[...]

De prooi… van een bacterie! (3)

4759-de-prooi-van-een-bacterie-3
(Door ManuelKneepkens)
Manuel Kneepkens volgt de tv-serie 'De Prooi'. Zijn gedachten gaan vervolgens een eindje terug in de tijd. Het eerste[...]

De prooi… van een bacterie! (2)

4753-de-prooi-van-een-bacterie-2
(Door ManuelKneepkens)
Manuel Kneepkens volgt de tv-serie 'De Prooi'. Zijn gedachten gaan vervolgens een eindje terug in de tijd. Het eerste[...]

De prooi… van een bacterie! (1)

4749-de-prooi-van-een-bacterie-1
(Door ManuelKneepkens)
Met meer dan normale belangstelling heb ik de tv-serie ‘de prooi’ gevolgd. Officieel gaat die serie over de ABN- A[...]

De Oerknal - een e-mail van God

4728-de-oerknal-een-e-mail-van-god
(Door Manuel Kneepkens)
In den beginne was er Niets En dat ontplofte! Ook dat nog! Ik ben een liefhebber van de Amerikaanse sitc[...]

Social media

KOPSTOOT

Schreven de goden de Illias en mensen de Odyssee?

Julian Jaynes (1920-1997) was een Amerikaans psycholoog en een avontuurlijk wetenschapper van groot formaat.

Ik citeer uit Wikipedia:

Jaynes was eén van de eersten die een bewustzijnstheorie als puur wetenschappelijk propageerde. In zijn boek The Origin of Consciousness in the Breakdown of the Bicameral Mind uit 1976 beschrijft hij zijn "bicameral mind", ofwel bicamerale of tweekamerige geest, theorie.

Jaynes opvatting is dat de twee hersenhelften, tot circa 3000 jaar geleden, vrijwel onafhankelijk van elkaar hebben gewerkt. In die tijd zouden mensen onbewust zijn geweest en hebben geleden onder het fenomeen ‘stemmen horen’ en andere soorten hallucinaties en zelfs onder vormen van dissociatie zoals die van de meervoudige persoonlijkheid.

De doorbraak van ‘bicamerale geest’ tot bewustzijn zou ongeveer 2700 jaar geleden, ten gevolge van de opkomst van geschreven en gelezen teksten en de spraakevolutie van de oude Grieken, hebben plaatsgevonden. In die tijd, zesde eeuw voor onze jaartelling, werden door de Grieken de democratie en natuurfilosofie ontwikkeld, dat hij ziet als een bewijs voor zijn theorie.

Wanneer we dus, aldus Jaynes, deze definitie volgen, zouden we moeten inzien dat geen van de personages in bijvoorbeeld de Ilias een bewustzijn had. Woorden worden erin niet figuurlijk maar in hun letterlijke oorspronkelijke betekenis gebruikt. ‘Psyche’ betekent adem, niet ziel, geest of bewustzijn; ‘thumus’ betekent beweging/trilling, niet emotie; ‘nous’ betekent waarneming, niet voorstellingsvermogen enz.

Jaynes neemt aan dat de wereld van de Ilias van voor 3500 jaar geleden gedomineerd werd door een tweedelige 'bicamerale geest', waarvan de rechterhelft uitvoerend is en god heette en een linkerhelft die volgzaam was en mens werd genoemd. Het waren de goden die de mensen direct of indirect (via priesters etc.) bevelen tot handelen gaven.

De 'bicamerale mens', aldus Jaynes, ontstond zo'n 11000 jaar geleden ten noorden van de zee van Galilea waar toentertijd een theocratisch georganiseerde nederzetting was gevestigd. Deze samenlevingsvorm verspreidde zich gestaag. De bicamerale beschavingen ondergingen zo'n 3500 jaar geleden geweldige culturele (uitvinding en verspreiding van het schrift) en vulkanische uitbarstingen die vele koninkrijken uiteen deed vallen. In deze chaos kon alleen het bewustzijn zich handhaven. Deze verandering wordt, volgens Jaynes, verhaald in de Odyssee die een eeuw later dan de Ilias werd geschreven. Hierin vinden we bewuste personen en psyche, nous en thumus als metaforen van bewustzijn. Tot zover Jaynes.

(door Kees Versteeg)

De foto is van azquotes.com

  • Nieuw

  • Reacties